Met je smartphone bezig zijn in het verkeer is gevaarlijk. Maar het is kennelijk moeilijk af te leren.

Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) publiceerde op 2 mei alarmerende cijfers over het aantal verkeersdoden. In 2016 nam voor het tweede jaar op rij het aantal slachtoffers toe. Experts zien hiervoor meerdere mogelijke verklaringen. Zo rijden steeds meer oudere chauffeurs (>75 jaar), die vanwege hun kwetsbaarheid eerder overlijden bij een ongeval. Maar ook de opmars van de smartphone – en het bijbehorende onveilige gedrag – is een veelgenoemde oorzaak.

Toch is het onduidelijk hoe groot de impact van onveilig appen exact is. ‘Het is heel moeilijk dat keihard te maken’, zegt Marjan Hagenzieker (55), hoogleraar Verkeersveiligheid aan de Technische Universiteit Delft en wetenschappelijk adviseur bij het Instituut voor Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid (SWOV). Zo houden politie en ziekenhuizen geen cijfers bij over het aantal verwondingen en ongelukken waarbij smartphones een rol speelden.

Met je smartphone bezig zijn in het verkeer is gevaarlijk. Maar het is kennelijk moeilijk af te leren.

Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) publiceerde op 2 mei alarmerende cijfers over het aantal verkeersdoden. In 2016 nam voor het tweede jaar op rij het aantal slachtoffers toe (zie kader). Experts zien hiervoor meerdere mogelijke verklaringen. Zo rijden steeds meer oudere chauffeurs (>75 jaar), die vanwege hun kwetsbaarheid eerder overlijden bij een ongeval. Maar ook de opmars van de smartphone – en het bijbehorende onveilige gedrag – is een veelgenoemde oorzaak.

Toch is onduidelijk is hoe groot de impact van onveilig appen exact is. ‘Het is heel moeilijk dat keihard te maken’, zegt Marjan Hagenzieker (55), hoogleraar Verkeersveiligheid aan de Technische Universiteit Delft en wetenschappelijk adviseur bij het Instituut voor Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid (SWOV). Zo houden politie en ziekenhuizen geen cijfers bij over het aantal verwondingen en ongelukken waarbij smartphones een rol speelden.

Smartphone en onveilig gedrag

Wat wel zeker is dat de smartphone voor veel onveilig gedrag zorgt. In het straatbeeld is goed te zien dat veel mensen letterlijk niet van hun telefoon kunnen afblijven. Regelmatig zie je fietsers traag over het fietspad slingeren. In hun oren witte oordopjes, terwijl de ogen gericht zijn op het scherm. Navigatie gebeurt kennelijk vanuit de ooghoeken. En ook op de snelweg kun je appende bestuurders zien zwalken over de belijning van hun baan.

Dat appen in het verkeer risicovol is staat buiten kijf, zegt Hagenzieker. Automobilisten die hun mobieltje gebruiken tijdens gedragsexperimenten presteren minder goed. Ze missen informatie, hebben hun voertuig minder goed onder controleren en reageren inadequaat op veranderingen. Uit Amerikaans onderzoek blijkt dat de kans op een ongeval drie keer zo groot wordt als automobilisten hun telefoon bedienen, en zes keer zo groot wanneer ze een appje schrijven. ‘Dat is echt wel heftig.’