Nooit eerder was de gemiddelde hypotheeksom zo hoog.

Huizenkopers sluiten gemiddeld een hypotheek af voor 287.000 euro. Nooit eerder waren de gemiddelde hypotheekbedragen zo hoog.

Een gemiddelde Nederlander die nu een huis koopt, sluit daarvoor een hypotheek af van 287.000 euro. Dat blijkt uit cijfers van onderzoeksbureau IG&H Consulting & Interim. Nooit eerder was de hypotheeksom in Nederland zo hoog. Dit lijkt in contrast te staan met alle beperkende maatregelen die het kabinet tijdens de crisis nam. Hoe kan dat?

Hypotheekbedragen zijn gestegen

De simpelste verklaring ligt in de hypotheekrente. De beperkende leenmaatregelen worden gecompenseerd door de lage rentestand, waardoor huizenzoekers in principe genoeg financiële ruimte overhouden. Het gevolg is dat ze meer kunnen bieden op een huis, waardoor de huizenprijzen stijgen, hogere hypotheken nodig zijn, en zo verder.

Al sinds 2013 zitten de huizenprijzen in de lift. Vorige maand werden koophuizen 8,2 procent duurder, blijkt uit cijfers van het Kadaster. Dat was de sterkste stijging in zestien jaar. Een koophuis kost nu gemiddeld 269.083 euro. In 2013 was dat op het dieptepunt 206.000 euro. Geen wonder dat de hypotheeksommen de afgelopen jaren zijn gestegen.

Mede doordat de hypotheek­bedragen blijven stijgen, neemt de totale hypotheekschuld toe. Op dat gebied is Nederland sowieso koploper. De 3,5 miljoen huishoudens met een hypotheek staan met elkaar zo’n 660 miljard euro in het rood. Dat is bijna evenveel als de waarde van alles wat er in één jaar in Nederland wordt geproduceerd. In omringende landen is die particuliere schuld veel lager. Hoe komt dat?

Die hoge hypotheekschuld is niet iets van de laatste jaren. Al sinds 1995, toen de totale hypotheekschuld nog maar de helft bedroeg van het nationaal inkomen, neemt die schuld toe. De belangrijkste oorzaak zijn ook hier de stijgende huizenprijzen. Die stegen tussen 1985 en 2007 met 228 procent tegenover een inflatie van 56 procent. Tegelijkertijd namen de inkomens toe met ongeveer 4 procent per jaar, waardoor de leencapaciteit steeg.